Temajet © 2021. Tüm hakları saklıdır.

saglikkurumu.com | Sağlık Kurumu

  1. Anasayfa
  2. »
  3. Özel Diş Klinikleri
  4. »
  5. Radyoterapi ve ağız-diş sağlığı

Radyoterapi ve ağız-diş sağlığı

admin admin - - 6 dk okuma süresi
14 0

Radyoterapi sırasında ve sonrasında hastanın ağız ve diş sıhhatinin korunması için, olağan bir ağız bakımından daha Çok İtina gösterilmelidir.

Radyoterapi sonrasında; tat almada bozukluk, mukozit, stomatitler, dermatitler, kserostomi, radyasyon çürükleri, trismus, periodontal sorunlar, ağız etrafındaki dokuların esnekliğinin azalması, kemik yapısında değişiklikler ve osteoradyonekroz görülebilmekte. bütün bunlar hastanın Ömür kalitesini Olumsuz istikamette etkilemektedir.

Terapinin birinci haftası içinde tatlı, tuzlu, Sıkıntı ve asidik tatların kaybı gerçekleşir. Tat almadaki bozukluk, radyoterapinin tamamlanmasından sonra 20-60 güne kadar kısmen düzelir.

Mukozit yani mukoza (doku tabakası) iltihaplanmasının şiddeti ve müddeti, uygulanan doza, alkol-sigara kullanımına nazaran değişmektedir. Tedavinin 2. haftası başlamakla Bir arada tedavi bittikten 2-3 hafta sonra ortadan kalkar. Tedavisinde hastanın rahatlığının sağlanması, doku harabiyetlerinin azaltılması, süperenfeksiyonların Denetim altına alınması amaçlanır. Tuzlu su ve soda gargarasının günde 3-5 Sefer uygulanmasıyla ağrı hafifletilir ve mukozanın nemli kalması sağlanır. Günlük oral hijyene dikkat edilerek enfeksiyonlar önlenmeye çalışılır.

Enfeksiyonlar tükrük akışındaki azalmanın yani ağız kuruluğunun bir sonucu olarak ortaya Menfaat ve oral hijyene dikkat etmeme, alkol-sigara kullanımı, protez irritasyonuna bağlı olarak şiddeti artabilir. Tedavisinde topikal antifungaller ( nistanin solüsyonu, klotrimazol haplar gibi) kullanılabilir.

Temporamandibular eklem ve çiğneme kasları radyasyona maruz kaldığında spazm gelişebilir. Buna bağlı trismus yani ağız açmada kısıtlılık meydana gelir. Trismus radyoterapi esnasında oluşabileceği üzere tedaviyi takip eden 6 ay içinde de oluşabilir. Trismusdan korunabilmek için ağız açma-kapama antrenmanları devamlı olarak yapılmalı ve güzelleşmeden sonra da devam edilmelidir.

Kserostomi yani ağız kuruluğu radyasyona maruz kalan hastalarda en sık görülen olumsuzluktur. Tükrük bezlerinin radyasyon alanı içinde kalması nedeniyle oluşur. Hastalar en Fazla yanma hissinden ve yemekleri kolay yutamadıklarından şikayet ederler. Protezlerini kullanmakta zorluk çekerler ve ağız mukozası enfeksiyona ve travmaya bağlı ülserasyonlara daha elverişli haldedir. Noksan tükürüğün yerine su, gliserin ve Yapay tükürük preparatları sıklıkla kullanılır.

Radyasyon direkt olarak diş çürüklerine neden olmaz. Lakin kserostomi, tükrüğün kalitesinin, tamponlama kapasitesinin azalması, tükrük akışındaki azalmaya bağlı olarak atıkların mekanik olarak temizlenememesi çürük oluşumunun artmasına neden olur. Radyasyon çürükleri ekseriyetle dişlerin servikal yani diş etine yakın olan yüzeylerinden başlarlarve ilerlerler.

Osteoradyonekroz (ORN), radyoterapinin en Önemli komplikasyonudur. Bilhassa radyasyon tedavisinden Çabucak sonra yapılan diş çekimleri neden olmaktadır. Diş çekimleri tedaviye başlamadan en az 3-4 hafta Evvel yapılmalı ve tedavi öncesi tam güzelleşme olduğundan, açığa çıkan kemik dokusu olmadığından emin olunmalı. Bunun haricinde alkol-sigara kullanımı, ağız hijyeninin Üzücü olması, yetersiz beslenme risk faktörleri ortasında sayılabilir. ORN geliştiğinde, nekroz olan kemik doku alınmalı, antimikrobiyal casuslar uygunlaştırmayı hızlandırmada kullanılabilir.

Radyoterapi Öncesi Ağız ve Diş Bakımı: Diş taşı paklığı yapılarak, Misli ve yumuşak artıklar uzaklaştırılmalı. Ağız hijyeni sağlanarak yumuşak dokular sıhhatine kavuşturulmalı. Çürük dişlerin dolgusu ya da kanal tedavileri yapılmalı, rastgele pürüzlü ve keskin yüzeyler düzeltilmeli. Derin çürüklü, periodontal olarak sağlıklı olmayan, endodontik tedavi açısından başarısız olacağı düşünülen, durumu kuşkulu olan dişler radyoterapiden en az 3 hafta Evvel çekilmeli.

Radyoterapi Sırasında Ağız Bakımı: Tedavi sırasında hastalar her hafta Denetim edilmeli. Ağız, soda ve tuzlu su ile sık sık gargara yapılmalı. Gingival enflamasyonu azaltmak için klorheksidinli gargaralar günde 3-4 Kez kullanılmalı. Mukozanın kayganlığını sağlamak ve travmayı önlemek için Yapay tükrük kullanılabilir. Trismusu önleyici idmanlar ihmal edilmemeli.

Radyoterapi Sonrasında Ağız Bakımı: Radyasyon tedavisini takip eden birinci ay içinde hastalar bir yahut iki sefer Denetim edilmelidir. Daha sonra 3-4 ayda bir denetime çağırılabilirler. Emel, radyasyon çürüklerini ve periodontal hastalıkları önlemek, ORN gelişmesinde rol oynayan risk faktörlerini azaltmak ve kserostomi üzere kronik tesirleri yönetim etmektir.Dişler, diş taşları ve çürükler açısından Denetim edilmelidir. Diş çekimleri ve en son protezler için 6 ay- 1 Yıl beklenmelidir.

Radyoterapi sonucu hastaların Ömür kalitesini Olumsuz olarak etkilenmekte. Hastaların ağız ve diş sıhhatinin korunması için diş tabibi, hasta ailesi ve hasta ortasındaki Ahenk Ehemmiyet arz etmektedir.

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın