Sağlık kavramı nedir? Sağlığı etkileyen faktörler nelerdir? Objektif olarak ve subjektif olarak sağlık nedir? Bütüncül olarak sağlık kavramı tanımı nedir?

Sağlık nedir? Sosyal sağlık ne demek? Sağlık ve hastalık kavramı ilişkisi, Bütüncül sağlık ne demek? Sağlığımızı olumsuz etkileyen faktörler ve çözüm yolları, Sosyal çevrenin sağlığa etkileri, Sağlıklı yaşam kuralları, Sağlıklı yaşam ve önemi, Fiziksel sağlık nedir? Manevi sağlık ne demek? Sağlık hakkında tüm merak edilenler..

Sağlık kavramı evrensel bir kavramdır. Sağlık kavramı herkesin kabul ettiği bir kavram olduğu için ortak bir tanımı yoktur.

Sağlık kavramı kültür farklılıklarına göre değişebilen bir kavramdır. Örneğin bir birey için sağlık kabul edilen bir durum başka bir birey için hastalık olarak nitelendirilebilir.

Sağlık Kavramı 

Yakın zamana kadar hastalık veya sakat olmama durumu iken hastalık kavramı ise sağlıklı olmamak gibi dar kavramlarla açıklanıyordu. Oysa sağlık kavramı çeşitli faktörlerden etkileniyor. Bu kavramlar ; sosyal, kültürel, ekonomik, biyolojik ve fiziksel kavramlar olarak nitelendirilebilir.

Sağlık, değişik disiplinlerden farklı şekilde tanımlanmıştır.

Biyolojik bilimlere göre sağlık; bedenin her hücresi için en iyi şekilde işlev gördüğü ve aynı zamanda hücreler arası uyum sağladığı bir durum şeklidir.

Davranış bilimlerine göre sağlık kavramı ; bireyin çevresiyle uyumu ve beklenen bir olay karşısında savunma potansiyeli olarak tanımlanır.

Sosyal bilimlere göre sağlık, bireylerin sosyal değerlerini yerine getirmekteki yeterlilik olarak tanımlanmaktadır.

Hemşirelik kuramcıları ise sağlığı farklı boyutları ile tanımlamışlardır.

* Dorethea Oream’a göre sağlık, bireyin bedensel ve işlevsel bütünlük içerisinde olmasıdır.

* Martha Rogers’e göre, sağlıklı olmak ve rahatsızlığın bulunmaması durumuna pozitif sağlık denir. Pozitif sağlık durumu hastanın kendi bütünlüğü ve sağlığı için sorumluluğu olduğunu varsayar.

* Virginia Henderson’a göre sağlık, bireyin günlük yaşam aktivitelerini bağımsız a yapabilme yeteneğidir. Çünkü sağlıklı olmak bireyler için bir amaçtır.

* Sister Callisto Roy’a göre sağlık, bir durum varolma sürece ve bütünlüktür.

Sağlık ve Hastalık 

Sağlık kavramı, birey fiziksel, duygusal, ruhsal, entelektüel ve sosyal yönden refahını sürdürebilmek için iç ve dış ortamdaki değişikliklere uyum sağladıkça süreli olarak değişen dinamik bir durumdur.

Hastalık kavramı ise, bireyin genel ve önceki durumuyla karşılaştırıldığında her zamanki işlevlerinde bir azalma veya bozulma durumunun olduğu anormal bir süreçtir.

Kişinin bu süreçte sağlığını en iyi düzeyde tutmaya çalışmak başta her bireyin sorumluluğu olup, sağlık personellerinin de sorumluluğudur.

Sağlık sadece hastalıkların ve sakatlıkları olmadığı durumu değil, sosyal, fiziksel ve metal yönden de bir iyilik halidir.

Sağlık

Bireyin fizyolojik, psikolojik ve sosyal açıdan bir bütün olduğu anlayışını da içerir.

Çevrenin kapsamı içindeki duruma göre sağlığı değerlendirir.

İnsanların sağlığı;çevresindeki temiz hava, su, barınma, beslenme olanaklarının var olup olmadığı ayrıca ailesi, sevdikleri ve çevresindeki insanlar vb. faktörlerden etkilenir.

Sağlık kavramı objektif ve subjektif olarak ikiye ayırabiliriz.

Subjektif olarak sağlık, bireyin kendisini fiziksel, ruhsal ve sosyal yönden kendi durumunu algılamasıdır.

Bu bakış açısına göre bireyler kendilerine sağlıklı oldukları halde hasta, hasta oldukları halde sağlıklı diyebilirler.

Bu nedenle hemşireler hastaların subjektif olarak bireyin sağlığını nasıl algıladığını bilmelidirler.

Objektif olarak sağlık, doktor muayenesi ve tanı testlerinin sonuçları ile belirlenen hastalığın ol ası durumudur.

Bu durumda kişiye sağlıklı diyebilmemiz için hem subjektif olarak hem de objektif olarak bireyin sağlıklı olması gerekir.

Bütüncül Olarak Sağlık

Geleneksel sağlık tanımlarında insan bir bütün olarak ele alınmamaktadır. Sadece hasta olan bölge veya organa bakılmaktadır.

Sağlık çok yönlü bir kavramdır.

Günümüzde bütüncül sağlık kavramı ile bireyin, fiziksel, ruhsal, zihinsel, sosyal yönden bir bütün olduğu ve her bireyin birbirlerinden farklı olarak bir ailesi, bir yaşam çevresi ve toplumu bir bütün olduğu görülmektedir.

Ayrıca günümüzde sağlık ve hastalık kavramı bir bütün içinde incelendiği yani birbirinden ayrı olarak düşünülemeyeceği vurgulanır.

Sağlık kavramı ; fiziksel, ruhsal, sosyal, manevi bileşenlerden oluşan çok yönlü bir kavramdır.

Fiziksel Sağlık:

Fiziksel muayene ve tanı işlemleri ile belirlenen hastalık ya da sağlık bozukluğunun olmaması durumudur.

Fiziksel sağlıkta kişi birçok temel ihtiyaç gereksinimlerinden olan solunum, boşaltım, beslenme, uyuma, hareket, seks gibi fiziksel aktivitelerini yerine getirebilecek durumda olmalıdır.

Manevi Sağlık:

Sağlığın manevi alanı kişinin hayata verdiği anlam ve önemi, yaşamı ve ölümü kabul etmesini ve bireysel ilişkilerini içerir.

Sağlığın manevi boyutu, sıklıkla sağlık bakımından bireyi tehlikeye sokan duygusal ve fiziksel tehditlerin olduğu durumlarda bireyi destekler ve rahatlatır.

Bununla birlikte sağlığın anlamını açıklamak ve sağlık değeri oluşturmak için bir fırsat sağlar.

Duygusal ve Ruhsal Olarak Sağlık:

Bireyin kendisi ve çevresiyle sürekli bir denge ve uyum içerisinde olması halidir.

Ancak bu denge ve durum durağan bir nitelik taşımayıp sürekli olarak değişen ve esnek bir uyum halidir.

Ruhsal sağlığı yerinde olan bir insanda aranacak bazı özellikler vardır. Bunlar nelerdir :

* Günlük oluşan kaygı ve üzüntüyle başedebilmesi

* İçinde yaşadığı yakın ve uzak çevrede ilişkiler kurup sürdürebilmesi, bu ilişkiler dışında arkadaşlıklar da kurabilmeli.

* İnandığı değer ve inançları olmalı.

* Kendine güveni ve özsaygısı olmalı.

* Kendisini geliştirebilmeli, toplumda bir yeri ve görevi olduğunu unutmamalı ona göre hareket etmeli.

* Geleceğe yönelik umudu ve zorluklarla savaşmaya gücü ve inancı olmalı.

* Mesleği dışında kendine eğlenebileceği, dinlenebilecek, güzel vakit geçirebileceği aktiviteler edinmeli.

* Kendi başına kararlar alabilmeli, yaptığı eylemlerin sorumluluklarını üstlenebilmeli ve oluşacak sonuçlara katlanabilmeli.

* İnsanlarla geçinebilme duygusunun ötesinde saygı ve sevgi çerçevesi içerisinde bağlar kurabilmeli ve eş seçiminde kendi başına kararlar alabilmeli.

Sosyal Sağlık:

Bireylerin diğer insanlarla olan iletişimi, sevilme ve ait olma duygusu, iş durumu, aile içi ve dışı ilişkileri, sinema, tiyatro gibi sosyal aktivitelerinin olması, sosyal uğraşlarının olması sosyal sağlığı etkileyen en önemli faktörlerdendir.

Sağlıklı insan, yaşam enerjisi ve güç dolu bir insandır.

İnsanların canlılık ve sağlık duygusu değişkenlik gösterebilir. Bazen diğer günlere göre daha enerjik bazen ise daha güçsüz ve halsizdir.

Sağlıksız insanlar, sadece kendini kötü hissedenler değil, güçleri sınırlı, günlük işlerini yapma yeteneğine bile sahip olmayabilirler.

Sağlığı Etkileyen Faktörler Nelerdir?

° Yaşam tarzı

° Sosyo – kültürel durum

° Fizyolojik faktörler

° Sağlık hizmetleri

° Çevresel faktörler

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here