Korunma yöntemleri nelerdir? Hangi korunma yöntemleri daha güvenlidir? En etkili korunma yöntemleri hangileridir? Aile planlamasının anne ve çocuk sağlığı açısından faydaları nelerdir?

Kadın ve erkek ilişkisi söz konusu olduğunda duygusal bir ilişki bile olsa bu ilişkinin bir tarafında mutlaka cinsellik vardır ve bu son derece normaldir. Kadın ve erkeğin birbirini arzu etmesi ve cinsel ilişkide bulunmak istemesi gayet normaldir ancak çiftler bu birleşme sonucunda çocuk dünyaya getirmek ve kadının gebe kalmasını istemeyebilirler. Gebeliğin başlamaması için tıbbın geliştirdiği birçok yöntem bulunmaktadır.

Cinsel ilişki esnasında hamile kalmamak adına bazı korunma yöntemleri kullanılır. Bazı çiftler hamileliğe, bir bebeği olmasına ve bu süreçteki zorluklara hazır mı değil mi emin olmayabilirler. Bu hazır olma sürecinde bazı korunma yöntemleri ile hamilelik ertelenebilir yada hamile kalma sürecine tamamen son verilebilir. Peki en etkili korunma yöntemleri nelerdir?

Korunma yöntemleri neyi sağlar?

Korunma yöntemleri ailelerin istedikleri zaman istedikleri sayıda çocuk sahibi olmalarını sağlar.

Aile Planlamasının Anne Sağlığı Açısından Faydaları:

° İstenmeyen gebelikleri önler.

° Art arda doğumları önler.

° Erken ve ileri yaş gebelikleri önler.

° İsteyerek yapılan düşükleri önler.

° Morbitide ve mortaliteyi azaltarak anne ölümlerinin hızını düşürür.

Aile Planlamasının Çocuk Sağlığı Açısından Faydaları

° İstenmeyen gebelikleri önleyerek istemeyerek olan çocuk sayısını azaltır.

° Sağlıklı ve zamanında doğan bebeklerin sayısını artırır. Sağlıklı çocuk sağlıklı toplumu getirir.

° Morbidite ve mortaliteyi düşürerek çocuk ölümlerinin hızını düşürür.

° Bazı ailelerdeki fazla çocuk sayısı, anne ve babanın maddi ve manevi olarak çocuklarına yetememesine sebep olabilir. Bu gibi durumlarda da aile planlaması bu gibi sorunlara çözümler bulmanız açısından size yardımcı olacaktır.

Gebeliğin Önlenmesi (Kontrasepsiyon)

Etkin Korunma yöntemleri ve etki derecesi sınırlı olan korunma yöntemleri vardır. Biz bu makalemizde etkin olan korunma yöntemlerinden bahsedeceğiz.

ETKİN KORUNMA YÖNTEMLERİ NELERDİR?

A. HORMONAL KONTRASEPTİFLER

FSH ve LH ı baskılayarak ovulasyonu önler.

FSH: Kadınlarda yumurta hücresinin büyümesi ve gelişmesini sağlar.

LH : Yumurtayı çatlatan hormon.

Kombine Oral Kontraseptifler (KOK) :

– Tüplerin hareketini artırarak ovumun taşınmasını önler.

– Rahmin incelmesini ve implantasyonu(cenin rahme gömülmesi) sağlar.

– Servikal mukusun geçirgenliğini artırarak spermlerin geçişini engeller.

! Kombine oral kontraseptifler etkili kullanıldığında %99.9 etkili bir yöntemdir.

Peki KOK kullanmak için en uygun zaman nedir?

* Doğum sonrası emziriyorsa 6.aydan sonra,

* Doğum sonu emzirmiyorsa 21.günden sonra,

* Düşük sonrası ilk 7 gün içinde hemen başlanır.

* Adetin ilk günü başlamak uygundur.

KOK nasıl kullanılır?

– 21 tabletlik ise tablet bitince 7 gün ara ver.

– 22 tabletlik ise 6 gün ara ver.

– 28 tabletlik ise hiç ara vermeden hapı kullanmaya devam et.

Oral kontraseptiflerin tehlike belirtileri olabilir. Peki bunlar nelerdir?

– Şiddetli karın ağrısı

– Göğüs ağrısı

– Baş ağrısı,

– Bacak ağrısı,

– Halsizlik olabilir.

! Haplar her gün aynı zamanda alınmalıdır.

Hap yutulması unutulduğu durumlarda ne yapılmalıdır?

– Eğer bir hap unutulmuş ise hemen alınır ve o günün hapıysa aynı saatinde alınır.

– İki hap unutulmuşsa hemen iki hap alınmalı ertesi günde iki hap alınmalıdır. Ancak diğer adete kadar her ihtimale karşı farklı bir korunma yöntemide kullanılmalıdır.

– Peş peşe üç hap unutulduğunda üç gün üst üste ikişer hap alınır ve diğer adete kadar ek bir yöntem kullanılır.

Yalnız Progestin İçeren Kontraseptifler (Mini Haplar) :

* Mini haplar, östrojeni tolere edemeyen kadınlara önerilir.

* İleri yaştaki ve emziren annelerde rahatlıkla kullanılır.

Mini haplar hangi durumlarda kullanılmamalıdır?

– Geçirilmiş over kıstı, ektopik gebelik

– Açıklanmamış vajinal kanamalar

– Meme kanseri

İmplantlar:

– Basit bir cerrahi işlemle kolun üst iç bölgesine, deri altına yerleştirilen çubuklardır.

– Sabit ve düşük doz progestin salgılarlar.

– Çıkarıldığını etkisi hemen son bulur.

– Adet döneminin ilk yedi günü uygulamak için uygundur.

Enjektörler:

A. Progestin içeren enjekte edilen kontraseptifler:

– Enjeksiyonlar mini haplar 3 yada 6 aylık halidir.

B. Kombine enjekte edilen kontraseptifler :

– Türkiyede sadece mesygna kullanılmaktadır.

– Düzenli olarak kullanıldığında %99.95 etkilidir.

Her iki kontraseptiftede :

° Yumurta üretimini baskılar.

° Rahmi inceltir ve inaktif hale gelmesini sağlar.

° Servikal mukusu kalınlaştırır.

B. RAHİM İÇİ ARAÇ (RİA)

– Spermlerin hareketsiz hale gelmesini sağlar.

– Ovulasyonu baskılamaz.

– En olumsuz yani pelvik inflamatuar hastalık riskini artırır.

RİA kullanımı ne zaman olabilir?

– Gebelik şüphesi yoksa adetin herhangi bir gününde başlanabilir.

– Gebelik şüphesini yok etmek için en uygun zaman adet zamanı yada adetten sonraki ilk 10 gündür.

– RİA doğumdan 6 hafta, sezaryenden 8 hafta sonra takılabilir.

– Kadında enfeksiyon riski yoksa düştükten hemen sonra takılabilir.

Nelere dikkat edilmeli?

° Uygulamayı izleyen 3.ayda,6.ayda daha sonrada sağlık personeli tarafından pelvik muayene yapılmalıdır.

C. KONDOM

– Erkekler için olan Kondom spermlerin vajene geçmesini sağlayarak gebeliği önler.

– Ucuz ve güvenilirdir.

– AIDS gibi virüslere karşı korur.

D. DİYAFRAM

– Serviksi mekanik olarak kapatarak spermin uterusa girmesini önler.

– Diyafram vajene ilişkiden önce yerleştirilmelidir ve ilişkiden sonraki 8 saat kalmalıdır.

– Mutlaka spermisitle birlikte kullanılmalıdır.

E. CERRAHİ STERİLİZASYON

Başka çocuk istenmeyen, gebeliği tamamen sona erdirmek istenen durumlarda yapılır.

1.Tüp Ligasyon:

– Tüplerin geçirgenliğini koterize etme, bağlama yada tüplerin etrafına halka takılması durumudur.

– Hem vajinal hemde abdominal yolla yapılabilir.

– Operasyondan sonra 2 saat istirahat önemlidir.

– İlerde çocuk isteyip istemediklerinden emin olmayanların yaptırması önerilmez.

2.Vazektomi:

– Erkekte spermlerin geçiş yolu kapatılarak spermlerin geçişini önleyen yöntemdir .

– Operasyondan sonra 2 saat istirahat önemlidir.

– Üç gün boyunca cinsel ilişki yasaklanır.

– Şişlik için buz torbası ve ağrı için ağrı kesiciler kullanılabilir.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here